دومین راهآهن خورشیدی جهان در ایتالیا احداث میشود
به گزارش ایسنا، این فناوری که با نصب پنلهای خورشیدی میان ریلهای فعال قطار امکان تولید برق تجدیدپذیر را فراهم میکند، ممکن است در آینده به بخشی از زیرساختهای ریلی اروپا تبدیل شود.
استارتاپ سوییسی «سانویز» (Sun-Ways) در سال گذشته، نخستین راهآهن خورشیدی جهان را با نصب ۱۰۰ متر پنل فتوولتائیک (PV) میان ریلهای فعال در روستای «بوتس» در منطقه «وال-دو-تراور» راهاندازی کرد.
این پروژه که در ابتدا بهعنوان آزمایشی سه ساله طراحی شده بود، اکنون دارای ۴۸ پنل خورشیدی ویژه با مجموع ظرفیت ۱۸ کیلوواتپیک (kWp) است. با این حال، نتایج مثبت این طرح فقط پس از یک سال، احتمال تبدیل آن به سامانه دائمی در مسیر راهآهن را افزایش داده است.
تولید برق با وجود نصب افقی پنلها
پنلهای خورشیدی معمولا با زاویهای مشخص نصب میشوند تا میزان دریافت تابش خورشید آنها در طول سال به حداکثر برسد. برای مثال، در اسپانیا، بهترین زاویه نصب پنلها بین ۳۰ تا ۳۵ درجه است.
همچنین بر اساس نتایج پژوهشی که در سال ۲۰۲۲ در نشریه «ساینس دایرکت» (Science Direct) منتشر شد، نصب پنلها با زاویه ۳۴ درجه در شبهجزیره «ایبری»، افت تولید سالانهای کمتر از یک درصد به همراه دارد.
به همین دلیل، سقفهای شیبدار مکان مناسبی برای نصب پنلهای خورشیدی به شمار میروند، در حالی که نصب آنها روی بامهای مسطح، بالکنها یا حصارهای باغ معمولا بازده کمتری به همراه دارد.
«سانویز» با وجود نصب افقی پنلها روی خطوط راهآهن، برآورد کرد که کاهش تولید برق ناشی از نبود زاویه مناسب، فقط حدود ۱۰ درصد خواهد بود. این پروژه در نخستین سال فعالیت خود حدود ۱۶ هزار کیلوواتساعت برق تولید کرده است. این میزان تقریبا معادل مصرف سالانه برق یک خانه متوسط در انگلیس است که تمامی نیازهای آن از جمله گرمایش، آب گرم، روشنایی و لوازم خانگی با برق تامین میشود.
بر اساس پیشبینی «سانویز»، اگر این فناوری در سراسر شبکه ریلی ۵۳۱۷ کیلومتری سوییس اجرا شود، مساحتی معادل ۷۶۰ زمین فوتبال یا بیش از ۵۰ هزار برابر پروژه آزمایشی را پوشش خواهد داد. در این صورت، امکان تولید حدود یک تراواتساعت برق در سال فراهم میشود که معادل حدود دو درصد از کل مصرف انرژی سالانه سوییس است.
راهآهن خورشیدی ایمن است؟
تبدیل خطوط راهآهن به مراکز تولید انرژی تجدیدپذیر با چالشهای فنی متعددی همراه است. اتحادیه بینالمللی راهآهنها (UIC) پیشتر هشدار داده بود که پنلهای نصب شده روی ریلها ممکن است دچار ترکهای ریز شوند، خطر آتشسوزی را افزایش دهند یا به دلیل بازتاب نور، تمرکز رانندگان قطار را مختل کنند.
شرکت «سانویز» برای رفع این نگرانیها، پنلهایی مقاومتر از نمونههای مورد استفاده روی پشتبامها طراحی کرده و آنها را به پوشش ضدبازتاب مجهز کرده است. همچنین حسگرهای داخلی، عملکرد پنلها را بهطور مداوم پایش میکنند و برسهایی که به انتهای قطارها متصل هستند، سطح پنلها را از گردوغبار پاک میکنند.
این شرکت اعلام کرد که در نخستین سال بهرهبرداری، این نیروگاه خورشیدی بدون هیچ مشکلی کار کرده و نیازی به انجام تعمیرات یا نگهداری ویژه نداشته است.
در حال حاضر برق تولیدی این پروژه بهطور مستقیم به شبکه برق منتثل میشود، اما «سانویز» اعلام کرد که در حال توسعه فناوری لازم برای انتقال مستقیم برق تولید شده به پستهای برق راهآهن یا خطوط تغذیه قطارها است.
ایتالیا در آستانه اجرای پروژه آزمایشی
«سانویز» پس از موفقیت پروژه سوییس، قرارداد همکاری جدیدی با یک شریک تجاری ایتالیایی امضا کرده است. این شرکت اعلام کرد که شریک ایتالیایی آن در حال مذاکره با شرکت ملی زیرساخت راهآهن ایتالیا، «رته فروویاریا ایتالیانا» (Rete Ferroviaria Italiana)، است و جزئیات اجرای نخستین پروژه آزمایشی در ایتالیا طی ماههای آینده منتشر خواهد شد.
طبق گزارش یورونیوز، «سانویز» علاوه بر ایتالیا، مجوز دولت کره جنوبی را نیز برای احداث راهآهن خورشیدی دریافت کرده است. این شرکت همچنین از ادامه مذاکرات با شرکتهایی در هلند، چین، هند و سنگاپور برای توسعه این فناوری خبر داده است.