سنگین‌ترین مالیات سوخت در میان کشورهای اروپا

به گزارش ایسنا، قیمت بنزین «یورو-سوپر ۹۵» دوشنبه گذشته، به میانگین وزنی ۲.۰۶۳ یورو در هر لیتر در اتحادیه اروپا رسید که بالاترین قیمت ثبت‌ شده در داده‌های کمیسیون اروپا از سال ۲۰۰۵ تاکنون محسوب می‌شود.

قیمت نفت خام برنت پیش از جنگ حدود ۷۲ دلار در هر بشکه بود، اما روز سه‌شنبه برای تحویل در ماه آینده، با قیمتی بیش از ۱۰۰ دلار معامله شد.

پالایشگاه‌ها نیز بر این فشار افزوده‌اند. «حاشیه سود پالایش» نشان‌دهنده اختلاف میان هزینه‌ای است که پالایشگاه‌ها برای نفت خام می‌پردازند و درآمدی که از فروش بنزین و گازوئیل کسب می‌کنند.

کارشناسان بانک مرکزی اروپا برآورد می‌کنند که در هفته سوم سپتامبر، این حاشیه سودها ۰.۱۷ یورو به قیمت هر لیتر بنزین و ۰.۴۱ یورو به قیمت هر لیتر گازوئیل در منطقه یورو افزوده است.

با این حال، تقریبا نیمی از پولی که رانندگان در پمپ‌بنزین می‌پردازند، در قالب مالیات به دولت‌ها اختصاص می‌یابد.

نحوه محاسبه مالیات

مالیات بنزین در دو مرحله اصلی اعمال می‌شود. نخست، «عوارض ویژه» است؛ هزینه‌ای ثابت به ازای هر لیتر که به‌طور خودکار با افزایش قیمت نفت بالا نمی‌رود. برخی کشورها عوارض کربن یا سایر عوارض را نیز اعمال می‌کنند.

سپس نوبت به «مالیات بر ارزش افزوده» می‌رسد که بر قیمت سوخت، پس از احتساب عوارض و هزینه‌های مذکور، اعمال می‌شود. بنابراین، رانندگان برای عوارض ویژه نیز مالیات بر ارزش افزوده می‌پردازند؛ یعنی مالیات بر مالیات.

در سراسر اتحادیه اروپا، میانگین مالیات‌ها ۰.۹۷۶ یورو در هر لیتر بود که ۴۷.۳ درصد از قیمت نهایی در پمپ‌بنزین را تشکیل می‌داد. در هفت کشور عضو، این رقم از یک یورو فراتر رفت.

یورونیوز در گزارشی ۱۰ کشور عضو اتحادیه اروپا که سنگین‌ترین مالیات‌ها را بر بنزین اعمال می‌کنند، بررسی کرده است:

۱. هلند: ۱.۲۷۰ یورو به ازای هر لیتر

هیچ‌ یک از کشورهای اتحادیه اروپا به اندازه هلند از هر لیتر بنزین مالیات دریافت نمی‌کنند.

عوارض ویژه هلند بر بنزین برای سال ۲۰۲۶، معادل ۸۴۴.۶۹ یورو به ازای هر ۱۰۰۰ لیتر تعیین شده است که بالاترین رقم در این بلوک محسوب می‌شود. همچنین عوارضی برای تامین بودجه ذخایر ملی نفت، ۰.۸ سنت به این مبلغ می‌افزاید. مالیات بر ارزش افزوده با نرخ ۲۱ درصد نیز ۰.۴۲۲ یورو به قیمت نهایی اضافه می‌کند.

هفته گذشته، هر لیتر بنزین فروخته‌ شده در هلند شامل ۱.۲۷۰ یورو مالیات بود که ۵۲ درصد از قیمت نهایی ۲.۴۳۴ یورویی در پمپ‌بنزین را تشکیل می‌داد.

۲. دانمارک: ۱.۲۳۰ یورو به ازای هر لیتر

دانمارک با قیمت ۲.۵۶۴ یورو برای هر لیتر، گران‌ترین بنزین را در اتحادیه اروپا دارد، اما سنگین‌ترین بار مالیاتی را اعمال نمی‌کند.

مجموع عوارض سوخت در این کشور پیش از احتساب مالیات بر ارزش افزوده، ۵.۳۶ کرون (حدود ۰.۷۱۷ یورو) در هر لیتر است.

این عوارض شامل مالیات انرژی، مالیات دی‌اکسید کربن و عوارض اکسیدهای نیتروژن است که سهم مالیات دی‌اکسید کربن به تنهایی ۱.۸۶ کرون برآورد می‌شود.

مالیات بر ارزش افزوده با نرخ ۲۵ درصد بر قیمت بالای پیش از مالیات (۱.۳۳۴ یورو) اعمال می‌شود. این مالیات ۰.۵۱۳ یورو به قیمت هر لیتر اضافه می‌کند که بالاترین مبلغ مالیات بر ارزش افزوده در اتحادیه اروپا است.

بر این اساس، مجموع مالیات در دانمارک به ۱.۲۳۰ یورو در هر لیتر می‌رسد که پس از هلند، در جایگاه دوم قرار دارد.

۳. فنلاند: ۱.۱۹۳ یورو به ازای هر لیتر

عوارض سوخت در فنلاند که معادل ۰.۷۲۲ یورو در هر لیتر است، از سه بخش مالیات بر محتوای انرژی سوخت، مالیات بر دی‌اکسید کربن و یک هزینه جزئی برای تضمین امنیت عرضه، ‌تشکیل شده است.

هلسینکی در ژانویه، نرخ کربن مورد استفاده برای محاسبه مالیات دی‌اکسید کربن را از ۶۲ یورو به ۵۶.۸ یورو به ازای هر تن کاهش داد.

فنلاند از نظر مالیات بر ارزش افزوده متمایز است. نرخ ۲۵.۵ درصدی آن، پس از نرخ ۲۷ درصدی مجارستان، دومین نرخ بالا در اتحادیه اروپا محسوب می‌شود و ۰.۴۷۱ یورو به قیمت هر لیتر می‌افزاید.

بر اساس آخرین داده‌های کمیسیون اروپا، مجموع مالیات‌ها در فنلاند به ۱.۱۹۳ یورو در هر لیتر می‌رسد.

۴. آلمان: ۱٫۱۷۹ یورو به ازای هر لیتر

مالیات انرژی آلمان بر بنزین، مبلغ ثابت ۶۵٫۴۵ سنت در هر لیتر است. برلین به دلیل جنگ، این مالیات را از اول مه تا ۳۰ ژوئن به طور موقت ۱۴٫۰۴ سنت کاهش داده بود، اما اکنون نرخ کامل آن دوباره اعمال می‌شود.

هزینه کربن نیز حدود ۰٫۱۴۸ یورو در هر لیتر به قیمت اضافه می‌کند. از ماه ژانویه، مزایده گواهی‌های دی‌اکسید کربن برای سوخت‌های فسیلی در بازه قیمتی ۵۵ تا ۶۵ یورو به ازای هر تن برگزار می‌شود.

مالیات بر ارزش افزوده با نرخ ۱۹ درصد — که یکی از پایین‌ترین نرخ‌ها در اتحادیه اروپا است — ۰٫۳۷۶ یورو به قیمت می‌افزاید.

مجموع مالیات انرژی، هزینه کربن و مالیات بر ارزش افزوده به ۱٫۱۷۹ یورو در هر لیتر می‌رسد که تقریبا نیمی از مبلغ پرداختی رانندگان آلمانی در پمپ‌بنزین است.

۵. یونان: ۱٫۱۳۳ یورو به ازای هر لیتر

یونان برای بنزین بدون سرب، عوارض غیرمستقیمی معادل ۰٫۷۰ یورو در هر لیتر اعمال می‌کند.

دو عوارض جزئی دیگر شامل هزینه پردازش گمرکی و سهم پرداختی به یک حساب ویژه نفتی که هر دو بر اساس درصدی از قیمت محاسبه می‌شوند، حدود ۱٫۵ سنت به هزینه اضافه می‌کنند.

مالیات بر ارزش افزوده با نرخ ۲۴ درصد، ۰٫۴۱۸ یورو به قیمت می‌افزاید.

مجموع این مبالغ به ۱٫۱۳۳ یورو در هر لیتر می‌رسد که معادل ۵۲٫۵ درصد از قیمت نهایی در پمپ‌بنزین است؛ این بالاترین سهم مالیات در میان ۱۰ کشور برتر این فهرست محسوب می‌شود.

۶. فرانسه: ۱٫۰۵۲ یورو به ازای هر لیتر

مالیات غیرمستقیم (عوارض) فرانسه بر بنزین، که پیش‌تر TICPE نامیده می‌شد، از اول مارس برابر با ۰٫۶۹۰ یورو در هر لیتر بوده است.

مالیات بر ارزش افزوده با نرخ ۲۰ درصد، ۰٫۳۶۲ یورو به این مبلغ می‌افزاید.

رانندگان فرانسوی برای هر لیتر بنزین، ۱٫۰۵۲ یورو مالیات پرداخت می‌کنند.

۷. ایتالیا: ۱٫۰۴۹ یورو در هر لیتر

ایتالیا عوارض ویژه‌ای معادل ۰٫۶۷۳ یورو در هر لیتر اعمال می‌کند. نرخ بنزین و گازوئیل از ماه ژانویه یکسان بوده است. دولت در آن زمان، نرخ بنزین را ۴٫۰۵ سنت کاهش و نرخ گازوئیل را به همان میزان افزایش داد. دولت ایتالیا از اواخر ماه ژوئیه چندین بار نرخ گازوئیل را کاهش داده تا اثر جهش قیمت‌ها را تعدیل کند، اما نرخ بنزین تغییری نکرده است.

مالیات بر ارزش افزوده با نرخ ۲۲ درصد، ۰٫۳۷۶ یورو به قیمت اضافه می‌کند. به این ترتیب، دولت ایتالیا از فروش هر لیتر سوخت ۱٫۰۴۹ یورو دریافت می‌کند که اندکی بیش از نیمی از قیمت نهایی ۲٫۰۸۴ یورویی در پمپ‌بنزین است.

۸. پرتغال: ۰٫۹۷۸ یورو در هر لیتر

مالیات اصلی سوخت در پرتغال، موسوم به ISP، در هفته منتهی به ۱۴ سپتامبر برابر با ۰٫۴۳۲ یورو در هر لیتر بود. این مبلغ شامل عوارض سابق خدمات جاده‌ای نیز می‌شود که همچنان سهمی معادل ۸٫۷ سنت در هر لیتر بنزین دارد.

مبلغ ISP مشمول یک تخفیف موقت است. این تخفیف زمانی اعمال می‌شود که قیمت‌ها بیش از ۱۰ سنت بالاتر از سطح اوایل ماه مارس بروند و در واقع، مالیات بر ارزش افزوده‌ اضافی دریافتی توسط دولت را به رانندگان بازمی‌گرداند. یک عوارض کربن نیز ۰٫۱۵۹ یورو در هر لیتر به قیمت اضافه می‌کند و مالیات بر ارزش افزوده با نرخ ۲۳ درصد، ۰٫۳۸۷ یورو دیگر بر آن می‌افزاید. بر اساس آخرین گزارش کمیسیون، مجموع این سه هزینه به ۰٫۹۷۸ یورو در هر لیتر می‌رسد.

۹. استونی: ۰.۹۶۳ یورو در هر لیتر

استونی پس از افزایش عوارض سوخت در ماه مه ۲۰۲۵، عوارض ویژه‌ای معادل ۰.۵۹۳ یورو در هر لیتر اعمال می‌کند. هنگامی که قیمت‌ها در بهار امسال جهش یافتند، دولت استونی تصمیم گرفت از افزایش دیگری که برای ماه مه ۲۰۲۶ برنامه‌ریزی شده بود، صرف‌نظر کند.

هیچ‌گونه عوارض سوخت دیگری وجود ندارد. مالیات بر ارزش افزوده (با نرخ ۲۴ درصد) مبلغ ۰.۳۷۰ یورو به هزینه نهایی اضافه می‌کند.

به این ترتیب، مجموع مالیات در استونی به ۰.۹۶۳ یورو در هر لیتر می‌رسد که تقریباً معادل نیمی از قیمت نهایی ۱.۹۱۴ یورویی سوخت در پمپ‌بنزین است.

۱۰. لتونی: ۰.۹۶۰ یورو در هر لیتر

لتونی در ژانویه عوارض ویژه بنزین بدون سرب را از ۵۳۲ یورو به ۵۵۵ یورو برای هر ۱۰۰۰ لیتر (معادل ۰.۵۵۵ یورو در هر لیتر) افزایش داد. هزینه دوم مربوط به تامین مالی ذخایر اضطراری نفت کشور است؛ ذخایری که تمامی کشورهای عضو اتحادیه اروپا ملزم به نگهداری آن برای مواقع احتمالی قطع عرضه هستند. نرخ این هزینه ۹۱.۲۶ یورو به ازای هر تن فرآورده‌های نفتیِ فروخته‌شده در لتونی تعیین شده که معادل اندکی کمتر از ۷ سنت برای هر لیتر بنزین است.

مالیات بر ارزش افزوده (با نرخ ۲۱ درصد) نیز مبلغ ۰.۳۴۳ یورو به این هزینه می‌افزاید.

بر اساس داده‌های ارائه‌ شده در هفته گذشته، مجموع مالیات پرداختی توسط رانندگان در لتونی به ۰.۹۶ یورو در هر لیتر می‌رسد.