روز نخست اجلاس با تاکید بر ظرفیت‌های منطقه آزاد انزلی با پنل تخصصی «الزامات توسعه مسیرهای جایگزین تجارت خارجی در شمال کشور با محوریت نقش منطقه آزاد انزلی در تقویت کریدور بین‌المللی شمال‑جنوب» برگزار شد، اما روز دوم این اجلاس تمرکز بر ظرفیت‌های شهرستان مرزی آستارا با برگزاری پنل تخصصی «بررسی ظرفیت‌ها و الزامات توسعه تجارت شمالی کشور با تاکید بر نقش مرز، گمرک، بندر و پایانه ریلی آستار» داشت.

سرگئی آذاراُف -سرکنسول جدید جمهوری فدراسیون روسیه- در رشت امروز یکشنبه، ۲۴ خرداد در پنل تخصصی با محوریت آستارا با اشاره به ظرفیت‌های استان گیلان و شهر رشت اظهار کرد: روابط بین فدراسیون روسیه و جمهوری اسلامی بسیار طولانی و خوب است؛ مناسبات استراتژیک، همکاری‌های مشترک در زمینه‌های اقتصادی، فرهنگی و سیاسی داریم.

وی با بیان اینکه شناخت خوبی از روابط موجود و توانمندی‌های مشترک دو طرف داریم و معتقدیم زمینه‌های فراوانی برای توسعه همکاری‌های اقتصادی، تجاری و سرمایه‌گذاری وجود دارد، افزود: باید از پتانسیل کریدور شمال – جنوب هرچه بیشتر برای توسعه و تبادلات تجاری استفاده کنیم.

ماکسیم پیانزین- نماینده گمرک روسیه در تهران- هم در این پنل تخصصی ضمن قدردانی از برگزاری این اجلاس گفت: بر اساس گزارش‌ها حجم تبادلات کالا در سال ۲۰۲۵ بین دو کشور ایران و روسیه افزایش داشته که این امر در نتیجه معاهده‌ای است که سال ۲۰۲۵ بین ایران و اتحادیه اوراسیا صورت گرفت.

وی با بیان اینکه ایران و روسیه شرکای تجاری هستند و تبادلات تجاری دارند، افزود: برگزاری چنین اجلاس‌هایی باعث رشد و افزایش تبادلات تجاری دو کشور می‌شود.

ماکسیم پیانزین درباره اظهارنامه و ارائه تعرفه‌ها تصریح کرد: اداره گمرک فدرال روسیه تمام مشکلات را برای کمک به تجار و فعالان اقتصادی بررسی و رفع می‌کند.

نماینده گمرک روسیه در تهران درباره چالش‌های گمرکی، افزود: عدم دقت در ارائه اطلاعات و جزئیات فنی کالا، عدم ارائه اسناد پرداخت، عدم ارائه ترانسفر حمل‌ونقل، عدم تطابق یا اطلاعات نادرست در مورد اظهارنامه گمرکی از جمله مواردی است که باعث افزایش زمان تردد خوردهای ترانزیتی می‌شود، لذا پیشنهاد می‌شود پیش از اعزام ماشین اطلاعات کامل درباره مسیر و کالا توافقات لازم انجام شود زیرا خروجی موارد مذکور باعث افزایش هزینه فرآیند تجارت می‌شود.

امیر نداف‌پور -رئیس اداره امور لجستیک شرکت راه‌آهن ایران- هم در این پنل تخصصی با اشاره به نقش ورازت راه و راه آهن در توسعه لجستیکی اظهار کرد: در صنعت لجستیک یک سند آمایش تدوین شده که در این سند ۵۴ پهنه لجستیکی برای کشور تعریف شده است.

وی افزود: مرکز لجستیک محدوده مشخصی بوده که فعالیت‌های حمل ونقل را پوشش می‌دهد تا ضمن افزایش سرعت، منجربه کاهش هزینه شود و کالا از مبدا به مقصد برسد. به عبارتی بار را از جاده به ریل منتقل می‌کند و خدماتی که ارائه می‌دهد تا منجربه صرفه جویی هزینه تجارت و پیشرفت ریلی شود.

نداف‌پور ادامه داد: آستارا مصوبه آمایش مرکز لجستیکی کشور را دارد و لازم الاجراست، تملک اراضی صورت گرفته و بخشی هم پیشرفت داشته اما باید تکمیل شود.

رحمت رحمت‌نژاد -مدیرعامل راه آهن شمال ۲- هم در این پنل تخصصی با اشاره به نقش توسعه ریلی در رونق تجارت، گفت: سال ۱۴۰۱ یک محموله کاغذ از مبدا فنلاند با ریل از روسیه و آذربایجان به آستارا آمد، از مرز آستارا جاده‌ای به رشت رسید و از رشت هم ریلی به بندرعباس ارسال شد تا به کشور مقصد هند برسد؛ این تجربه نشان می‌دهد میتوانیم تا قبل از فعال سازی قطعه ۱۶۲ کیلومتر رشت – آستارا، با بهره‌مندی از حمل و نقل ترکیبی همچنان تجارت را رونق دهیم و ظرفیت بنادر شمالی را ارتقا دهیم.

کلام مشترک فعالان اقتصادی حاضر در این اجلاس این است: ما کمبود زیرساخت نداریم، اقدامات خوبی انجام شده، گسستگی در پیوند بین دارایی‌هاست. یک معماری نهادی می‌خواهیم که ظرفیت‌های پراکنده را به یک ارزش واحد تبدیل کند، این اجلاس این مهم را رقم خواهد زد.

در ادامه روز دوم اجلاس راهبردی «نقش‌آفرینی اتاق‌های بازرگانی کشور در هم‌افزایی مزیت‌های منطقه‌ای و تقویت تاب‌آوری اقتصاد ملی» تفاهم‌نامه همکاری بین اتاق‌های بازرگانی استان‌های مرزی کشور امضا شد.

به گزارش ایسنا، اجلاس راهبردی «نقش‌آفرینی اتاق‌های بازرگانی کشور در هم‌افزایی مزیت‌های منطقه‌ای و تقویت تاب‌آوری اقتصاد ملی»، یک چرخش پارادایمی را در نگاه به دریای کاسپین رقم زد. اینکه کاسپین یک دریاچه صرفا برای تامین کالاهای اساسی نیست بلکه یک فرصت تاریخی برای بازتعریف نقش ایران در نظم جدید اقتصاد اوراسیاست؛ در این اجلاس فعالان اقتصادی و مسئولان ارشد بر چند محور کلیدی شامل تراز تجاری مثبت، اقتصاد اوراسیا، کریدور کاسپین-هرمز، سند راهبردی فرابخشی و حکمرانی شبکه‌ای تاکید کردند.

با هدف‌گذاری افزایش صادرات از مسیر شمال، ایران باید از وضعیت فعلی (واردات محور) خارج شود و به سمت تراز مثبت حرکت کند. همچنین تمرکز راهبردی باید روی «اقتصاد اوراسیا» باشد، نه صرفا تامین نیازهای داخلی، ایران باید بر اقتصاد منطقه اثر بگذارد و وابستگی متقابل ایجاد کند. پیوند شمال و جنوب (کاسپین به خلیج فارس) به عنوان یک اولویت ملی دنبال خواهد شد؛ تدوین سندی با مصوبیت عالی (دستکم هیئت وزیران) که تمام سازمان‌ها را موظف به همکاری در یک چارچوب همگرا کند؛ گذار از تقسیمات استانی به اقتصاد مبتنی بر کریدور و شبکه و ایجاد شورای هماهنگی اقتصادی کاسپین از دیگر مباحث و اهداف اجلاس دو روزه سربازان اقتصادی کشور بود.