سود بانکی نمیتواند همپای تورم افزایش یابد
دبیر کمیسیون حقوقی بانکها:
علی نظافتیان در گفتوگو با ایسنا، درباره طرح اصلاح نرخ سود سپردههای بانکی، اظهار کرد: شبکه بانکی کشور نقش اصلی را در تامین مالی اقتصاد برعهده دارد و بخش عمده نیازهای مالی واحدهای تولیدی از طریق بانکها تامین میشود؛ از اینرو هرگونه تصمیم درباره نرخ سود سپردهها و تسهیلات باید با در نظر گرفتن آثار آن بر تامین مالی تولید اتخاذ شود.
وی افزود: اگر نرخ بازدهی سپردههای بانکی متناسب با شرایط اقتصادی و انتظارات سپردهگذاران نباشد، بخشی از منابع از شبکه بانکی خارج و به سمت سایر بازارها هدایت میشود. بنابراین نرخ سود سپردهها باید به گونهای تعیین شود که بتواند جذابیت لازم را برای نگهداری منابع در بانکها حفظ کند. در غیر این صورت همچنان شاهد رفتن سرمایهها به سمت بازارهایی چون طلا و دلار خواهیم بود.
مردم انتظار دارند ارزش دارایی آنها در نتیجه سپردهگذاری حفظ شود و سیاستگذار پولی باید این موضوع را مدنظر قرار دهد.
این کارشناس پولی و بانکی با بیان اینکه نرخ سود سپرده و نرخ سود تسهیلات ارتباط مستقیمی با یکدیگر دارند، تصریح کرد: افزایش سود پرداختی به سپردهگذاران به معنای افزایش هزینه عملیاتی بانکها است و در نهایت میتواند خود را در نرخ تسهیلات بانکی نشان دهد. به همین دلیل لازم است میان سود سپردهها و هزینه تامین مالی برای تولیدکنندگان توازن برقرار شود. در شرایطی که نرخ تورم همچنان در سطوح بالایی قرار دارد، نمیتوان انتظار داشت نرخ سود سپردهها به اندازه تورم افزایش پیدا کند.
او با اشاره به انتظارات سپردهگذاران خاطرنشان کرد: مردم انتظار دارند ارزش دارایی آنها در نتیجه سپردهگذاری حفظ شود و سیاستگذار پولی باید این موضوع را در تصمیمگیریهای خود مدنظر قرار دهد، اما همراه کردن کامل نرخ سود بانکی با نرخ تورم در عمل امکانپذیر نیست و میتواند آثار نامطلوبی بر نظام بانکی و اقتصاد کشور بگذارد.
دبیر کمیسیون حقوقی بانکها پیشنهاد کرد: بانک مرکزی به جای تعیین یک نرخ ثابت، دامنهای از حداقل و حداکثر نرخ سود سپرده و تسهیلات را مشخص کند و به بانکها اجازه دهد در این چارچوب با یکدیگر رقابت کنند. ایجاد رقابت در جذب سپردهها و همچنین پرداخت تسهیلات، میتواند به بهبود عملکرد شبکه بانکی و افزایش رضایت مشتریان منجر شود. هرچه فضای رقابتی میان بانکها بیشتر شود، امکان ارائه خدمات متنوعتر و متناسبتر با نیاز مشتریان نیز افزایش خواهد یافت و بازار پول از کارایی بیشتری برخوردار میشود.
اعمال مالیات بر سود سپردهگذاری اقدام مناسبی نیست، چون بر جذب سپردهها تاثیر منفی دارد که برای اقتصاد فعلی ایران مناسب نیست.
او درباره تجربه برخی کشورها در زمینه تعیین نرخ سود بانکی و اخذ مالیات از سود سپردهها نیز گفت: شرایط اقتصادی کشورها با یکدیگر متفاوت است و نمیتوان نسخههای اجرا شده در سایر کشورها را بدون توجه به واقعیتهای اقتصاد ایران پیادهسازی کرد. بسیاری از کشورها از نرخهای تورم پایینتر برخوردارند و نظام بانکی آنها در فضایی متفاوت فعالیت میکند.
این کارشناس پولی و بانکی در پایان، راجع به اعمال مالیات بر سود سپردههای بانکی نیز گفت: موضوع مالیات بر سود سپردهها نیز باید با توجه به شرایط اقتصادی کشور و آثار احتمالی آن بر رفتار سپردهگذاران مورد بررسی قرار گیرد و صرفاً با استناد به تجربه سایر کشورها نمیتوان درباره آن تصمیمگیری کرد. شخصا با این مورد موافق نیستم، چون بر جذب سپردهها تاثیر منفی دارد که برای اقتصاد فعلی ایران مناسب نیست.
